Pamukkale - kalksteenterrassen - Hiërapolis

Pamukkale is één van de interessantste natuurverschijnselen van Turkije. De kalkterrassen zijn van een ongekende natuurlijke schoonheid! Dit natuurwonder prijkt samen met het antieke Hiërapolis op de Wereld erfgoedlijst van Unesco. Duizenden jaren lang stromen warme kalkbronnen met een temperatuur van zo'n 35 graden Celsius van een rots via terrassen naar beneden. Deze waterstromen (kalk en koolzuur) zorgden er in de loop der jaren voor dat deze bergwand er nu uitziet als een reusachtige witte versteende waterval. Door het spectaculaire uitzicht kwam deze heuvel aan de naam 'katoenburcht'. Bij zonsondergang nemen deze bekkens trouwens prachtige kleuren aan.

Net als die andere wonderbaarlijke speling der natuur, de rotsen van Cappadocië, zijn de terrassen van Pamukkale gevormd door een vulkanisch verschijnsel. Ongeveer twee miljoen jaar geleden bevond het westen van Anatolië zich in een plooiingsfase, waarin een groot aantal bergen werd gevormd. Bij dit proces ontstonden grote breuken in de aardkorst, die het gebied zeer gevoelig maakten voor aardbevingen. Bij Pamukkale is het regenwater eeuwenlang in deze breuken gestroomd, waar het terechtkwam in de honderden meters dikke laag kalksteen die miljoenen jaren geleden werd afgezet. Door de hoge temperaturen op die diepte is het calciumcarbonaat in deze laag opgelost in het water dat in de bronnen weer aan de oppervlakte komt. Bij afkoeling verdwijnt het koolzuur uit deze oplossing en ontstaat een vlokkige. witte neerslag die zich afzet in de vorm van kalkterrassen, een variant van de uit druipsteen grotten bekende stalactieten. Het 35 graden warme water heeft niet alleen de natuurlijke ligbaden gevormd, de bronnen worden ook al sinds mensenheugenis gebruikt om genezing te vinden.

Het koolzuur, zout, zwavel, ijzer en magnesiumhoudende water werd al eeuwenlang aangewend voor drinkkuren en geneeskrachtige baden toen koning Eumenes II van Pergamon hier in 190 v. Chr. een militaire nederzetting stichtte die moest rivaliseren met het naburige Laodikeia. De stad kreeg de naam Hiërapolis, naar de gemalin van Telephos, de legendarische stichter van Pergamon. Door de vele aardbevingen heeft de plaats zich echter nooit sterk kunnen ontwikkelen. De laatste bloei maakte Hiërapolis mee in de vroege Byzantijnse tijd toen er een grote Joodse gemeenschap neerstreek en het de zetel was van een bisschop, maar ook toen sloeg de schaal van Richter nog flink uit. Pas sinds het begin van de jaren 80, met de opkomst van het massatoerisme, wordt het dal ten noorden van Denizli volgebouwd.

De bijzondere kalksteenformaties bevinden zich aan de rand van het stadje Pamukkale en kijken uit over een breed dal. De stad Hiërapolis was gebouwd rond de warmwaterbronnen die de natuurlijke terrassen hebben gevormd. De ruïnes liggen verspreid over een uitgestrekt terrein dat rijk begroeid is met oleanders. De Romeinse thermen zijn tegenwoordig ingericht als museum. Een paar honderd meter naar het oosten liggen de resten van een noord-zuid gerichte arcaden boulevard met een agora (marktplein), een Byzantijnse basilica, een tempel voor Apollo en het Pamukkale Thermen Hotel met één van de bronnen. Nog iets verder naar het oosten staat het fraai gerestaureerde theater, waar soms voorstellingen worden gehouden. De stad hoefde maar aan drie zijden beschermd te worden door een muur, want de hooggelegen terrassen boden genoeg bescherming aan de westzijde. Van de stadsmuur zijn ten oosten van het theater nog grote stukken te zien. Buiten deze verdedigingslinie ligt ten noordoosten van de stad het zogeheten octagon, een achthoekige kerk waar de apostel Philippus zou zijn begraven. Ten noorden van de stad bevindt zich een uitgestrekte necropolis, een opmerkelijk verschijnsel in een plaats met geneeskrachtige bronnen. Het is één van grootste en best bewaarde begraafplaatsen van de Romeinse wereld.
Bijna alle hotels in Pamukkale hebben een zwembad waar u ten volle kunt genieten van het warme water. In de bron van het Pamukkale Hotel kunt u zelfs romantisch baden tussen enkele zuilen van het oude Hiërapolis. Dit zwembad is ook toegankelijk voor niet hotel gasten. Naast deze hotelbaden zijn ook enkele gewone bronnen voor het publiek geopend. Tegenwoordig wordt het publiek geweerd van de kalksteenterrassen omdat er te veel beschadigingen werden veroorzaakt.