 |
Mustafa Kemal Atatürk

Noem in Turkije de naam Atatürk en de mensen springen
als het ware in de houding. Wat deze man voor zijn land en het volk
heeft betekent is niet te beschrijven. Zelfs heden ten dage wordt
Atatürk nog steeds vereerd. In hotels, de echte Turkse restaurants
van niveau, alsmede in openbare gebouwen, overheidsgebouwen en zelfs
bij vele mensen hangt het portret van
Atatürk.
In 1881 wordt een jongetje geboren in het stadje Selanik (het
tegenwoordige Thessaloniki op het Griekse vasteland). Door zijn
ouders werd aan hem de naam Mustafa gegeven. Na zijn lager onderwijs
begint Mustafa in 1893 met een opleiding aan het militair lyceum.
Hier verwierf Mustafa de naam 'Kemal', die
'volmaakt' betekent. Na deze studie volgt Mustafa Kemal de militaire
academie, waar hij als luitenant afstudeert en in het leger van de
Osmanen gaat dienen.
Mustafa Kemal neemt deel aan vele oorlogen, waarbij hij tijdens de
eerste Balkanoorlog promoveert tot Generaal. De rang van generaal is
een zeer hoge positie en wordt ook met de betiteling "Pasa" (Pasja)
vereerd. Vanaf dat moment spreken de Turken over Mustafa Kemal Pasa.
Tijdens de Balkanoorlog en de eerste wereldoorlog behaalt Mustafa
Kemal vele overwinningen. Ondanks de overwinningen van Mustafa Kemal
verliezen zowel, de Osmanen alsook de Duitsers de 1e wereldoorlog
(1918).
Twee jaar na het verlies van de 1e wereldoorlog komt in
Ankara de Nationale Vergadering
tot stand en wordt Atatürk voorzitter
van deze vergadering. Tijdens deze vergadering wordt een eed
gezworen om alle vijanden van de Turken uit Anatolië en West-Tracië
te verdrijven. Hiermee begon de Turkse bevrijdingsoorlog. De laatste Osmaanse
sultan Mehmet VI, die na het verlies van de 1e wereldoorlog, als
speelbal (pion) diende van de Engelsen, betitelde Mustafa Kemal als
rebel.
Na de oorlog neemt Atatürk de macht over en wordt in 1923 de
republiek Turkije opgericht en wordt Ankara de hoofdstad.
Atatürk wordt de eerste president van de Republiek Turkije.

Het jaar 1928 was een zeer belangrijk jaar voor de Turken.
Onder invloed van Atatürk werd de hervorming in Turkije ingezet naar
westers voorbeeld. Het Latijnse alfabet wordt ingevoerd, de
Gregoriaanse kalender en het monogame huwelijk.
De zondag wordt erkent als rustdag, vrouwenkiesrecht wordt ingevoerd
en het gebruik van familienamen in Turkije.
Het recht voor vrouwen wordt gelijkgesteld aan het mannenrecht en
Atatürk verbood ook het dragen van sluier en fez.
In 1934 kreeg Mustafa Kemal bij wet de achternaam 'Atatürk', en
vertaald betekent dat "Vader der Turken".
Mustafa Kemal overleed in 1938 op 57-jarige leeftijd aan
levercirrose. Hij werd in Ankara begraven in een speciaal voor hem
gebouwd mausoleum: Anıtkabir.
Atatürk geniet in het hedendaagse Turkije nog steeds een haast
mythische status en openbare kritiek op hem in de media wordt
nochtans niet toegestaan. Zijn portret hangt nog steeds in ieder
openbaar gebouw. Ook staat zijn afbeelding op de lira, de Turkse
munteenheid.
 |
 |